COVID-19

 

Hotline para sa Impormasyon sa COVID-19

Kung mayroon kang tanong tungkol sa COVID-19, tumawag sa 1-800-525-0127 at pindutin ang 7. Kapag may sumagot na, sabihin ang iyong wika upang makakuha ng mga serbisyo ng pagsasaling-wika. Magagamit ang hotline tuwing Lunes nang 6 a.m. hanggang 10 p.m., at Martes hanggang Linggo (at sa mga idinadaos na piyesta-opisyal) nang 6 a.m. hanggang 6 p.m.

Pauwi na at kailangan ng bakuna sa COVID-19?

Mayroong tatlong paraan ng pagrehistro (nasa wikang Ingles), o tumawag sa hotline para sa COVID-19 sa 1-800-525-0127 at pindutin ang 7.

Bakuna sa Coronavirus (COVID-19)

Para sa kasalukuyan at detalyadong impormasyon tungkol sa mga bakuna sa COVID-19, mangyaring puntahan ang webpage na ito sa iyong wika: Impormasyon tungkol sa Bakuna sa COVID-19

Ang mga sintomas, senyales at paraan ng pag-iwas sa COVID-19

Ang mga pangunahing sintomas ng COVID-19 ay ang mga sumusunod:

  • Lagnat o panginginig, ubo, pangangapos ng hininga o kahirapan sa paghinga, pagkapagod, pananakit ng kalamnan o katawan, pananakit ng ulo, pagkawala ng panlasa o pang-amoy na ngayon lang naranasan, pananakit ng lalamunan, barado o sinisipong ilong, pagduruwal o pagsusuka, at pagtatae.
  • Tumawag sa 911 kung mapansin mo ang mga sumusunod na pang-emergency na babala ng COVID-19:
    • Problema sa paghinga
    • Tuloy-tuloy na pananakit o paninikip ng dibdib
    • Biglaang pagkalito
    • Kawalan ng kakayahang tumugon
    • Namumutlang labi o mukha
  • Anong mga grupo ang nanganganib?

Paano ko mapoprotektahan ang aking sarili at ang aking pamilya?

  • Magpabakuna at kumuha ng booster kapag kwalipikado ka na.
  • Manatili sa bahay kung may sakit ka.
  • Gumamit ng mask at magpanatili ng anim na talampakan (dalawang metro) na distansiya mula sa iba kapag pumunta ka sa matataong pampublikong lugar.
  • Umiwas sa mga lugar na matao at may hindi maayos na bentilasyon.
  • Hugasan ang iyong mga kamay nang madalas o gumamit ng hand sanitizer.
  • Takpan ang bibig at ilong kapag umuubo at bumabahin gamit ang iyong siko o tisyu.
  • Huwag hawakan ang iyong mukha, bibig, ilong o mata.
  • Linisin ang mga lugar sa iyong bahay.
  • Kung mayroon kang mga sintomas ng COVID-19, makipag-usap sa iyong provider ng pangangalagang pangkalusugan. Kung wala kang provider, kumonsulta sa isang sentro ng agarang pangangalaga o sentrong pangkalusugan sa komunidad na malapit sa iyo. Kung wala kang insurance, makipag-ugnayan sa iyong lokal na kagawaran ng kalusugan.
Pagsusuri para sa COVID-19

Para sa kasalukuyan at detalyadong impormasyon tungkol sa pagsusuri para sa COVID-19, mangyaring puntahan ang webpage na ito sa iyong wika: Impormasyon tungkol sa Pagsusuri sa COVID-19.

Pag-quarantine at Pagbukod

Upang malaman pa ang ibig sabihin ng mga terminong ito, at kung gaano katagal gagawin ang pagbukod o pag-quarantine, pumunta sa webpage ng Pangkalkula ng Pagbukod at Pag-quarantine.

Ang paggamit ng mask

Sa tulong ng mask, nababawasan ang pagkalat ng mga particle ng virus sa hangin kapag nagsasalita, umuubo, o bumabahin ang isang taong may COVID-19. Posibleng magkaroon ng COVID-19 nang may mga banayad na sintomas o nang walang sintomas. Nakakatulong sa iyo ang paggamit ng mask na hindi maikalat ang COVID-19 sa ibang tao nang hindi mo alam. Ang banayad lang na impeksyon para sa iyo ay maaaring nakakamatay na pala para sa iba.

May mga tip sa paggamit ng mask sa ibaba:

  • Natatakpan dapat ng mask ang iyong bibig at ilong, at nakalapat dapat ito nang maayos sa gilid ng iyong mukha.
  • Ilagay at alisin ang mask mo gamit ang mga panali o pangkabit sa tainga, at huwag hawakan ang harap ng mask o ang iyong mukha.
  • Itapon ang mask para sa medikal na paggamot o hugasan ang pantakip sa mukha sa bawat araw na gagamitin mo ang mga ito, at hugasan ang iyong mga kamay nang madalas.
  • Hindi dapat magsuot kailanman ng mask ang mga batang wala pang dalawang taong gulang, at ginagabayan dapat ng nasa hustong gulang ang mga batang may edad na 2 hanggang 4 kapag may suot silang mask.
  • Hindi saklaw ng mga kautusan sa mask ang mga taong may mga partikular na kondisyon sa kalusugan. Kung mayroon kang alalahanin, alamin sa tulong ng iyong doktor kung ano ang pinakamainam para sa iyo.
Pagbisita sa mga tindahan at pampublikong lugar nang mas ligtas

May ilang bagay na maaari mong isaalang-alang bago ang, sa panahon ng, at pagkatapos ng paglabas mo sa bahay para sa proteksyon mo at ng ibang tao.

Bago lumabas:

  • Huwag pumunta sa isang tindahan o sa iba pang pampublikong lugar kung may sakit ka, kung maaari. Hilingin sa isang miyembro ng pamilya o kaibigan na kumuha ng mga item para sa iyo.
  • Pag-isipang mag-order ng mga grocery, gamot, at iba pang item online na ipapahatid sa iyong bahay.
  • Alamin ang mga espesyal na iskedyul. Maaaring nag-aalok ang mga tindahan ng mga espesyal na oras ng serbisyo para sa mga taong may edad na mahigit 65 at sa mga taong may mga partikular na kondisyon sa kalusugan. Pag-isipang pumunta sa tindahan sa mga oras na hindi ito masyadong abala, kung maaari.
  • Hugasan ang iyong mga kamay bago lumabas ng bahay.

Kapag nasa labas ka:

  • Gumamit ng mask na tatakip sa iyong ilong at bibig.
  • Magpanatili ng distansiyang hindi bababa sa anim na talampakan (dalawang metro) sa pagitan mo at ng ibang tao, maging sa pila para magbayad.
  • Takpan ang iyong bibig at ilong kapag umuubo at bumabahin.
  • Huwag hawakan ang iyong mukha.
  • Kung mamimili, gumamit ng hand sanitizer o antiseptic wipes (pamunas na panlaban sa mikrobyo) upang linisin ang hawakan ng cart o basket para sa pamimili.

Kapag nakauwi ka na sa bahay:

  • Kung may suot kang mask, tiyaking lalabhan at itatabi mo ito sa ligtas na paraan, o itapon ito kung ito ay disposable na mask.
  • Hugasan ang iyong mga kamay.
  • Isagawa ang mga kasanayan sa kaligtasan ng pagkain. Huwag i-disinfect ang mga produktong pagkain. Hugasan ang mga prutas at gulay tulad ng nakasanayan.
  • Mga tip sa pamimili ng grocery na may kinalaman sa COVID-19.
Mga taong may mataas na panganib na magkaroon ng malubhang sakit

Maaaring gawin ng mga taong may mas mataas na panganib na magkaroon ng malubhang sakit ang mga dagdag na pag-iingat na ito:

  • Makipag-ugnayan sa iyong provider ng pangangalagang pangkalusugan kapag kailangan mo ng payo. Gumagamit ang ilang klinika ng "mga portal para sa pasyente" upang makipag-ugnayan, at marami ang may mga kawaning maaaring sumagot ng tawag at magbigay ng payo. Gayunpaman, isaisip na maaaring lubos silang abala.
  • Gumawa ng listahan ng mga gamot na kadalasang kailangan mo at alamin sa tulong ng iyong botika o provider ng pangangalagang pangkalusugan kung mabibigyan ka nila ng karagdagang supply ng mga resetang gamot. Magtabi ng talaan ng iba pang gamot o supplement na ginagamit mo at subaybayan ang iyong mga kasalukuyang kondisyon tulad ng ibinilin sa iyo.
  • Manatiling updated sa lahat ng inirerekomendang bakuna. Siguruhin na kukuha ka ng bakuna at booster sa COVID-19 kapag kwalipikado ka na. Mag-click dito upang makahanap ng provider ng bakuna na malapit sa iyo.
  • Tiyakin na mayroon kang sapat na pagkain at gamit para sa personal na kalinisan na tatagal kung kailangan mong bumukod o mag-quarantine.
  • Tumukoy ng isang taong makakatulong sa iyo at hilingin sa kanya na tawagan ka sa telepono upang tiyakin na nasa maayos kang kalagayan. Tiyakin na nauunawaan ng taong ito na hindi ka niya dapat bisitahin kung masama ang kanyang pakiramdam.
  • Subaybayan ang iyong kalusugan at magpagamot kung kailangan.
Pagbubuntis, mga sanggol at COVID-19

Ano ang dapat malaman kung ikaw ay kasalukuyang buntis

  • Ang mga taong buntis o nagbuntis kamakailan ay may mas mataas na panganib na magkaroon ng malubhang sakit dahil sa COVID-19 kung ihahambing sa mga taong hindi buntis.
  • Ang mga taong nahawahan ng COVID-19 sa panahon ng pagbubuntis ay may mas mataas ding panganib na makaranas ng preterm birth (panganganak nang mas maaga sa 37 linggo) at stillbirth (pagkamatay ng sanggol bago ipanganak o habang ipinapanganak), at maaaring malagay sa mas mataas na panganib na magkaroon ng iba pang kumplikasyon sa panganganak.
  • Dapat gawin ng mga taong buntis o nagbuntis kamakailan at ng mga taong nakasalamuha nila ang mga hakbang na ito upang maprotektahan ang kanilang mga sarili laban sa pagkakaroon ng COVID-19:
    • Magpabakuna at magpa-booster.
    • Magsuot ng mask.
    • Magpanatili ng 6 na talampakan (2 metro) na distansiya mula sa iba, at umiwas sa mga lugar na matao at may hindi maayos na bentilasyon.
    • Magpasuri upang mapigilan ang pagkalat ng sakit sa iba.
    • Hugasan ang iyong mga kamay nang madalas at takpan ang bibig at ilong kapag umuubo at bumabahin gamit ang iyong siko o tisyu.
    • Linisin at i-disinfect ang iyong bahay nang regular.
    • Subaybayan ang iyong kalusugan araw-araw.
    • Agad na tawagan ang provider mo ng pangangalagang pangkalusugan kung mayroon kang anumang alalahanin tungkol sa iyong pagbubuntis, kung magkasakit ka, o kung sa tingin mo ay mayroon kang COVID-19.

Pagbubuntis at ang bakuna sa COVID-19

  • Inirerekomenda ang pagpapabakuna sa COVID-19 para sa mga taong buntis, nagpapasuso/nagpapainom ng gatas sa dibdib, kasalukuyang sumusubok na magbuntis, o maaaring magbuntis sa hinaharap.
  • Dumarami ang ebidensya ng pagiging ligtas at mabisa ng pagpapabakuna sa COVID-19 sa panahon ng pagbubuntis. Batay sa datos, mas malaki ang benepisyong hatid ng pagtanggap ng bakuna sa COVID-19 kaysa sa anumang napag-alaman na o posibleng panganib na hatid ng pagpapabakuna sa panahon ng pagbubuntis.
  • Dapat makatanggap ang mga taong buntis ng booster na bakuna sa COVID-19 kapag kwalipikado sila.
  • Ang mga bakuna sa COVID-19 ay hindi nagdudulot ng impeksyon sa COVID-19, maging sa mga taong buntis o sa kanilang mga sanggol.
  • Sa kasalukuyan, walang ebidensya na ang anumang bakuna, kasama na ang mga bakuna sa COVID-19, ay nagdudulot ng mga problema sa kakayahang magkaanak ng mga babae o lalaki.
  • Buntis at may mga tanong pa tungkol sa bakuna sa COVID-19? Makipag-usap sa iyong provider ng pangangalagang pangkalusugan o makipag-ugnayan sa MotherToBaby (Ina Hanggang Sanggol), na may mga ekspertong handang sumagot sa mga tanong sa pamamagitan ng telepono o chat. Magagamit ang libre at kumpidensyal na serbisyo tuwing Lunes-Biyernes, nang 8 a.m. hanggang 5 p.m. Pumunta sa MotherToBaby (Ina Hanggang Sanggol) upang mag-chat nang live o magpadala ng email, o tumawag sa 1-866-626-6847 (nasa wikang Ingles at Spanish lang).

Pangangalaga ng bagong silang na sanggol kung mayroon kang COVID-19

  • Ang karamihan ng bagong silang na sanggol ng mga taong nagka-COVID-19 sa panahon ng pagbubuntis ay walang COVID-19 pagkapanganak.
  • Ang karamihan ng bagong silang na sanggol na nagpositibo sa COVID-19 ay nagkaroon ng mga banayad na sintomas o walang naging sintomas at gumaling. Batay sa mga ulat, may ilang bagong silang na sanggol na nagkaroon ng malubhang sakit na COVID-19.
  • Kung nakabukod ka dahil sa COVID-19 at mayroon kang bagong silang na sanggol, gawin ang mga sumusunod na pag-iingat hanggang sa matapos ang iyong panahon ng pagbukod:
    • Manatili sa bahay upang maihiwalay ang sarili mo sa ibang tao sa labas ng iyong bahay.
    • Bumukod (lumayo) sa ibang miyembro ng sambahayan na hindi nahawahan at magsuot ng mask sa mga lugar na ginagamit ng lahat.
    • Ipaalaga ang iyong bagong silang na sanggol sa isang malusog na tagapangalagang ganap nang nabakunahan at hindi nanganganib na magkaroon ng malubhang sakit. Kung maaari, pigain ang iyong gatas upang maipainom ito sa sanggol ng ibang tagapangalaga. Kung formula ang ipinapainom mo sa iyong sanggol, ipahanda ito sa malusog na tagapangalaga.
    • Sundin ang mga inirerekomendang pag-iingat kung kailangan mong alagaan ang iyong bagong silang na sanggol bago matapos ang panahon mo ng pagbukod, kasama na ang pagsusuot ng mask habang pinapasuso/pinapainom ng gatas o hawak ang iyong sanggol.
    • Subaybayan kung may magiging mga sintomas ng COVID-19 ang iyong bagong silang na sanggol.
    • Pagbubuntis, panganganak at pangangalaga sa iyong sanggol na hinihinala o kumpirmadong may COVID-19.
  • Batay sa kasalukuyang ebidensya, maliit ang posibilidad na maikalat ang virus sa mga sanggol sa pamamagitan ng pagpapasuso. Ipinakita sa mga kamakailang pag-aaral na ang mga taong nabakunahan laban sa COVID-19 ay nagsasalin ng mga pamprotektang antibody sa kanilang sanggol sa pamamagitan ng pagpapasuso. Kung mayroon kang COVID-19 at pipiliin mong magpasuso/magpainom ng gatas sa dibdib:
    • Hugasan ang iyong mga kamay bago magpasuso/magpainom ng gatas sa dibdib
    • Magsuot ng mask habang nagpapasuso/nagpapainom ng gatas sa dibdib at tuwing malapit ka sa iyong sanggol sa loob ng 6 na talampakan (2 metro).

Ang Parent Support Warm Line (Linya ng Pagdamay at Suporta sa Magulang) ay magagamit ng sinumang buntis o bagong magulang, o ng kanyang mga mahal sa buhay na nangangailangan ng suporta at impormasyon tungkol sa kalusugan ng pag-iisip. Tumawag sa 1-888-404-7763, Lunes-Biyernes nang 9 a.m.- 4:30 p.m. (nasa wikang Ingles at Spanish lang). Ang aming Warm Line (Linya ng Pagdamay) ay pinangangasiwaan ng isang social worker, lisensiyadong therapist o mga magulang na nakaranas ng depresyon/pagkabahala pagkatapos manganak. Tatawagan namin pabalik sa lalong madaling panahon ang mga tatawag nang wala sa oras ng serbisyo. Tumawag, mag-text o mag-email sa amin sa warmline@perinatalsupport.org.

Pangangalaga sa iyong sarili at sa iyong pamilya

Washington Listens (Nakikinig ang Washington): Kung kailangan mong makipag-usap sa isang tao tungkol sa stress na dulot ng COVID-19, tumawag sa Washington Listens sa 1-833-681-0211. Palaging mayroong taong handang makipag-usap mula Lunes hanggang Biyernes nang 9:00 a.m. hanggang 9:00 p.m. at tuwing Sabado at Linggo nang 9:00 a.m. hanggang 6:00 p.m. May magagamit na mga serbisyo ng TTY at wika. Makakahanap ka rin ng mga karagdagang dulugan para sa kapakanang mental at emosyonal dito (nasa wikang Ingles).

  • Manatiling may sapat na kaalaman tungkol sa kasalukuyang sitwasyon ng pandemya at sa mga karagdagang rekomendasyon sa tulong ng impormasyon mula sa mga maaasahang ahensiya ng media, pampubliko at lokal na kalusugan, at sa mga update mula sa mga website ng pampublikong kalusugan.
  • Gumawa ng listahan ng mga dulugan sa komunidad, gaya ng mga numero ng telepono, web site at social media account. Maaari mo ring idagdag ang mga paaralan, doktor, organisasyon ng pampublikong kalusugan, serbisyong panlipunan, sentro ng komunidad para sa mga hotline para sa kalusugan ng pag-iisip at krisis.
  • Manatiling nakikipag-ugnayan sa mga miyembro ng pamilya at kaibigan sa pamamagitan ng telepono o mga online na serbisyo.
  • Maghanda ng mga pangunahing gamit na pangkalusugan (gaya ng mga sabon, hand sanitizer na alkohol, tisyu, thermometer, gamot na nagpapababa ng lagnat, at mga test kit sa bahay para sa COVID-19).
  • Subukang magtabi ng supply ng gamot na ginagamit mo o ng mga miyembro ng iyong pamilya nang regular.

Suporta para sa mga nakakabatang miyembro ng pamilya

  • Hingin ang suporta at ang tuloy-tuloy na pakikipag-ugnayan sa kanilang mga kaibigan at pamilya sa pamamagitan ng pakikipag-usap sa kanila sa telepono, text, email, o social media.
  • Kung ikinalulungkot nila ang mga naririnig na balita, huwag kalimutang magpahinga muna. Kausapin ang iyong mga anak upang linawin ang impormasyong maaari nilang makuha sa internet o iba pang pinagmumulan ng impormasyon.
  • Pagtuunan ang pagsuporta sa mga bata sa pamamagitan ng panghihikayat sa kanila na magtanong at pagtulong sa kanila na maunawaan ang kasalukuyang sitwasyon.
  • Pag-usapan ang tungkol sa kanilang mga nararamdaman at tanggapin ang mga ito.
  • Tulungan silang maipahayag ang kanilang mga nararamdaman sa pamamagitan ng pagguhit o iba pang aktibidad.
  • Damayan sila at maging higit pang mapagpasensya kaysa sa nakasanayan.

Mga pampamilyang aktibidad

Kahit na nakabukod o naka-quarantine ang iyong pamilya, isaisip na pansamantala lang ito.

Gawing tuloy-tuloy ang iskedyul ng pamilya pagdating sa pagtulog, pagkain, at pag-eehersisyo.

Kung kalahok ang mga anak mo sa mga oportunidad sa distance learning (pag-aaral nang malayo sa paaralan) na iniaalok ng kanilang mga paaralan o iba pang organisasyon, maghanap ng mga oportunidad para ligtas na makahalubilo ng mga anak mo ang kanilang mga kaedaran.

Tanggapin na ang mga pakiramdam gaya ng pangungulila, pagkabagot, takot na magkasakit, pagkabahala, kalungkutan, at pagpapanik ay mga karaniwang reaksyon sa isang sitwasyong nagdudulot ng stress gaya ng pandemya.

Tulungan ang pamilya mo na gumawa ng masasaya at makabuluhang aktibidad na nakaayon sa mga bagay na pinahahalagahan ng iyong pamilya at kultura.

Mga karagdagang dulugan